WRD2018Op Wereldvluchtelingendag staan we stil bij de situatie van vrouwen op de vlucht. Het stereotiepe beeld van de vluchteling is dat van een jonge man. Toch zijn er momenteel ook miljoenen vrouwen op de vlucht. Ongeveer een derde van de populatie in de Belgische asielcentra is vrouwelijk. De migratie van vrouwen neemt toe, alsook hun kwetsbaarheid door mensenhandel, uitbuiting, discriminatie en misbruik. Onderzoek naar de leefomstandigheden waarin vrouwen vluchten of worden opgevangen biedt een weinig rooskleurig beeld.

Om te ontvluchten aan oorlogsgeweld, vervolging of andere vormen van gevaar, riskeren vrouwen alles wat ze hebben en hun leven om zichzelf en hun kinderen in veiligheid te brengen. Maar tijdens hun vlucht krijgen ze te maken met geweld en uitbuiting, bedroevende sanitaire omstandigheden, een gebrek aan aangepaste medische en psychosociale zorg, en een schrijnend gebrek aan ondersteuning.

De vluchetlingenproblematiek is niet genderneutraal. Heel wat vrouwen op de vlucht getuigden over seksueel geweld door mensensmokkelaars, douaniers en vluchtelingen. In sommige vluchtelingenkampen aan de Europese grenzen is prostitutie en uitbuiting geen uitzondering.

Collectieve opvangcentra bieden bovendien doorgaans nauwelijks privacy: slaapzalen, ruimtes die van elkaar gescheiden worden met een gordijn, gemeenschappelijke sanitaire ruimtes, … Het ontbreekt vaak aan voorzieningen die de veiligheid van vrouwen en kinderen kunnen garanderen.

Ook de kansen en mogelijkheden voor vrouwen om een nieuw en waardig leven op te bouwen in het land waar ze asiel krijgen zijn schaars. Vrouwelijke nieuwkomers, vluchtelingen of asielzoekers met een hoger diploma (universitair en niet-universitair) ondervinden heel wat obstakels bij hun zoektocht naar een geschikte job. Hun diploma's worden hier immers niet zomaar erkend. Heel wat vrouwen zien zich dan gedwongen om slecht betaalde of moeilijk te combineren jobs aan te nemen om te overleven.

Expo Pop-Up : "Toon wat ik zie" @ Amazone vzw (Brussel)

"Over vrouwelijke vluchtelingen zien we maar bitter weinig in de media. Als er al iets verschijnt, komen voornamelijk stereotypes aan bod. De vrouwen worden afgeschilderd als kwetsbaar, zorgend en afhankelijk. Maar de werkelijkheid is kleurrijker, ingewikkelder en ook veel boeiender."

Die veelzijdigheid en nuance wordt in beeld gebracht in de fototentoonstelling "Toon wat ik zie - gevluchte vrouwen in beeld". Vier duo’s die telkens bestaan uit een gevluchte vrouw en een fotografe, leerden elkaar gaandeweg beter kennen, hetgeen vertaald werd in een reeks niet alledaagse beelden. De tentoonstelling is een initiatief van vrouwenvereniging VIVA-SVV, in samenwerking met Globe Aroma.

Meer info op de website van Amazone vzw.

20 juni: Wereldvluchtelingendag

De VN-dag van de Vluchteling werd ingesteld op 20 juni 2001, de 50ste verjaardag van het 'VN-Vluchtelingenverdrag'. Dat Verdrag betreffende de Status van Vluchtelingen - pdf. (1951) bouwt voort op de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Artikel 14 UVRM stelt dat iedere mens die slachtoffer is van mensenrechtenschendingen het recht heeft om naar een ander land te gaan en in dat land bescherming te vragen en te genieten tegen vervolging.

Meer lezen


Online

Op sociale media kan je onder meer terecht met de hashtags #AllWomenCount and #SetHerFree.

Op de RoSa-website

In de RoSa-bibliotheek

boek4boek1bisboek3bisboek2bis

  • Gender aspects of migration and asylum in the EU: An overview / Rosamund Shreeves, 2016 - RoSa ex.nr.: dd/001266 - digitaal beschikbaar in de RoSa-bib
  • Urban Refugees’Risks of Gender-Based Violence / Women’s Refugee Commission, 2016 - RoSa ex.nr.: dd/001251digitaal beschikbaar in de RoSa-bib
  • Gender, Age and Migration. An extended briefing / Jenny Birchall, 2016 - RoSa ex.nr.: dd/001417 - online link
  • A Gendered Perspective: Safety, Dignity and Privacy of Camp and Camp-like settings in Iraq / The International Organization for Migration—Iraq Mission, 2016 - RoSa ex.nr.: dd/001479digitaal beschikbaar in de RoSa-bib
  • Gender and international migration: from the slavery era to the global age / Donato, Katharine M. Gabaccia, Donna - RoSa ex.nr.: FII d/192

  • Women Refugees at Risk in Europe. Nobel Women’s Initiative’s Assessment / Nobel Women’s Initiative, 2015 - RoSa ex.nr.: dd/001265digitaal beschikbaar in de RoSa-bib
  • Women & conflict: in the Middle East: Palestinian refugees and the response to violence / Maria Holt, 2014 - RoSa ex.nr.: FII g/0945
  • Improving the Protection of Internally Displaced Women: Assessing Progress and Challenges / The Brookings Institution, 2014 - RoSa ex.nr.: dd/000623 - digitaal beschikbaar in de RoSa-bib
  • Vrouwen ontmoeten vrouwen: toolkit voor empowerend werken met asielzoeksters in collectieve opvang / Vrouwenraad, 2014 - RoSa ex.nr.: FI f/0017
  • Contested voices: women immigrants in today's world / Marianne Githens, 2013 - RoSa ex.nr.: FII g/0940

  • Unleashing the potential of women refugees / Saskia Harkema & Carin Beijer, 2013 - RoSa ex.nr.: DIII4f/0182
  • Refugee women: beyond gender versus culture / Leah Bassel, 2012 - RoSa ex.nr.: FII b/1293
  • Feminism and migration. Cross-cultural engagements / Glenda Tibe Bonifacio, 2012 - RoSa ex.nr.: FIIg/0932
  • Vrouwen in hedendaagse migraties : een analyse van de feminisering van de migratie naar België / Chris Timmerman (e.a.), 2012 - RoSa ex.nr.: FII d/0181