Sinds 1967 organiseert de International Board on Books for Young People (IBBY) op 2 april, de geboortedag van de bekende Deense sprookjesschrijver Hans Christian Andersen, de International Children’s Book Day (ICBD). In het Nederlands wordt dat dan Internationale kinderboekendag. Deze kinderboekendag wil de liefde voor het lezen op jonge leeftijd aanwakkeren.

Internationale kinderboekendag 2018

Elk jaar mag een andere IBBY-afdeling het thema bepalen en een prominente auteur uit eigen land vragen om een boodschap aan kinderen te schrijven. Een gevestigde illustrator ontwerpt een bijpassende poster. Dit jaar is Letland aan de beurt.
Het thema voor 2018 is 'The small is big in a book'.

Uit de promotietekst: 

IBBY 2018"In a book, the small is always big, instantly, not just upon reaching adulthood. A book is a mystery in which something unsought can be found, or something beyond one’s reach. That which readers of a certain age cannot grasp with their minds remains in their awareness as an imprint and continues to act even if not thoroughly understood. A picture book can function as a treasure chest of wisdom and culture even for adults, just as children can read a book intended for adults and find their own story, a hint about their budding lives. Cultural context shapes people, laying down the bed for impressions that will arrive in the future, as well as for the trying experiences they will have to survive while keeping themselves whole.

A children's book signifies respect for the greatness of the small. It signifies a world that is created anew each time, a playful and beautiful seriousness, without which everything, including children's literature, is just empty busywork."

De officiële website van Internationale kinderboekendag: http://www.ibby.org/awards-activities/activities/international-childrens-book-day/?L=0

Gender in kinderboeken

kinderboekenLiteratuur is inderdaad een fantastisch medium om kinderen te laten ontdekken, verbeelden, kritisch zijn en creatief. Het prikkelt kinderen hun fantasie, houdt hun interesse vast en voor ze het zelf doorhebben, hebben ze vanalles opgepikt over de wereld rondom hen. Alleen daar loopt het soms mank. Ondanks de enorme variatie aan fantasierijke boeken op de markt, zijn de beelden over mannen en vrouwen, jongens en meisjes vaak nog verrassend stereotiep.

Bij vele klassiekers is dat niet meer dan een weergave van de werkelijkheid die niet langer de onze is, maar ook recentere publicaties blijken nog al te vaak vasthouden aan voorbijgestreefde clichés over jongens en meisjes. En dat is jammer. Samen met vele andere invloeden, geven boeken mee vorm aan de ideeën die kinderen hebben over zichzelf en anderen. En ook dat blijkt bij de gemiddelde driejarige nog behoorlijk stereotiep.

Stereotiepe ideeën rond meisjes en jongens, stellen grenzen aan het experimenteergedrag van kinderen. Sommige activiteiten worden nauwelijks uitgeprobeerd omdat ze "niet voor jongens/meisjes" zouden zijn.

Op de website Gender in kinderboeken heeft RoSa vzw door de jaren heen kinderboeken verzameld die de clichés op subtiele wijze ontkrachten of ze net heel uitdrukkelijk in vraag stellen. Jaarlijks wordt het aanbod op de website ook uitgebreid. Heb je zelf suggesties? Mail ons: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Het aanbod op Gender in kinderboeken kan je geordend per leeftijd (0-3 / 4-7 / 8-10 / 11-14) terugvinden in de rubriek boeken. De rubriek toolkit biedt tips en ideeën om met deze boeken aan de slag te gaan thuis, in de klas of in de kinderopvang. Je vindt er ook meer achtergrondinformatie over gender en kinderboeken. Wie zich in het thema wil vastbijten, vindt bij Meer weten? een uitgebreide bibliografie en interessante links.

Gender in de kinderboeken: https://rosavzw.be/kinderboeken/

Meer informatie op rosavzw.be

Aanraders uit de RoSa-bibliotheek

RoSa vzw koopt sinds een aantal jaar niet langer bewust kinderboeken aan. Dat betekent niet dat er géén aanbod in de bibliotheek aanwezig is. Daarnaast bevat de bibliotheek heel wat interessante literatuur over hoe je als ouder, leerkracht, opvoeder, maar ook als kind of jongere zelf genderstereotypen kan (helpen) doorbreken. 

Een aantal suggesties: 

boek4ce genre que tu te donnesways91E9tb4uW2Ltoysbooksdontbet

  • Bedtijdverhalen voor rebelse meisjes: 100 verhalen over bijzondere vrouwen / ROSE stories, 2017 - ook beschikbaar in de originele Engelse versie
  • Mothers in children's and young adult literature: from the eighteenth century to postfeminism / Fraustino, Lisa Rowe, 2016 - RoSa ex.nr.: GI  m/0008
  • Headstrong: 52 women who changed science - and the world / Rachel Swaby, 2015 - RoSa ex.nr.: EII m/0138
  • Een andere kijk op jeugdliteratuur: praktische tips: publicatie in het kader van het project "Mijn bibliotheek: wat een genre!" / Ministerie van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, 2011 - RoSa ex.nr.: DII 1f/0067
  • Ce genre que tu te donnes: des livres pour ouvrir les horizons des filles et des garçons / Decuyper, Isabelle, 2011 - RoSa ex.nr.: DII 1a/0064

  • Gender stereotypes and representation of female charachters in children's picture books / Crisp Paynter, Kelly, 2011 - RoSa ex.nr.: dd/001167
  • Gender in Twentieth-Century Children's Books : Patterns of Disparity in Titles and Central Characters / McCabe, Janice, 2011 - RoSa ex.nr.: dd/000079
  • Developing Critical Literacy Skills: Exploring Masculine and Feminine Stereotypes in Children's Literature / Dionne, Anne-Marie, 2010 - RoSa ex.nr.: dd/000119
  • Frogs and snails and feminist tales : preschool children and gender / Davies, Bronwyn, 2003 - RoSa ex.nr.: DII 1e/0013

  • Ways of being male: representing masculinities in children's literature and film / Stephens, John, 2002 - RoSa ex.nr.: GIV1a/0060
  • Beauty, brains, and brawn: the construction of gender in children's literature / Lehr, Susan, 2001 - RoSa ex.nr.: DII 1a/0063
  • Girls, boys, books, toys,: gender in children's literature and culture / Clark, Beverly Lyon, 1999 - RoSa ex.nr.: DII 1a/0061
  • Don't bet on the prince: contemporary feminist fairy tales in North America and England / Zipes, Jack, 1986 - RoSa ex.nr.: DII 1a/0062